| Karayolu Yolcu Taşımacılığı
17 Nisan 1987 tarih ve 19434 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 3348
sayılı "Ulaştırma Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında
Kanun" ile, karayolu ulaştırma hizmetlerinin gerektirdiği
milletlerarası münasebetleri yürütmek, karayolu taşıma
faaliyetlerinde bulunacak taşımacı, acenta ve komisyoncuların
yeterlilik şartlarını düzenlemek, gereken hallerde yetki belgesi
vermek ve denetlemek görevi, Kara Ulaştırması Genel Müdürlüğüne
verilmiştir.
Türkiye ile diğer ülkeler arasında karayolundan yolcu taşımaları;
- İkili Uluslararası Karayolu Taşıma Anlaşmaları,
- Çok Taraflı Anlaşmalar, çerçevesinde yürütülmektedir.
Türkiye ile 32 Avrupa ülkesi arasında Uluslararası Karayolu Taşımacılığı
Anlaşması mevcuttur. Uluslararası Karayolu Taşıma Anlaşmamız
bulunan ülkelerle Türkiye arasındaki yolcu taşımacılığı, bu anlaşmalarda
belirtilen esaslar çerçevesinde yapılmaktadır.
Otobüsle uluslararası yolcu taşımacılığı yapacak Türk firmalarının,
20.08.1994 tarih ve 22027 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan
"Karayoluyla Uluslararası Yolcu ve Eşya Taşımaları Hakkında Yönetmelik"
gereğince, Ulaştırma Bakanlığından yetki belgesi almaları
gerekmektedir.
Ulaştırma Bakanlığınca, 02 Nisan 2001 tarihi itibariyle
uluslararası otobüsle yolcu taşımacılığı konusunda;
- Arızi (turistik) yolcu taşımacılığı için 70 firmaya B3 türü,
- Düzenli yolcu taşımacılığı için 67 firmaya B1 türü,
Yolcu taşıma yetki belgesi verilmiştir.
Sözkonusu firmalara bağlı olarak, gerekli şartları haiz 1607 otobüsün
yurtdışında taşıma yapma izni bulunmaktadır. Bu otobüslerin
kapasitesi 40 koltuktan fazla olması gerekmektedir.
Uluslararası yolcu taşımacılığı yapan otobüslerde ulaştırma açısından
aşağıdaki belgelerin bulunması gerekmektedir.
Düzenli Taşımalar
- Taşıma yapılan ülkeden alınan izin belgesi,
- Transit geçilen ülkeden alınan izin belgesi,
- Onaylı zaman tarifesi, ücret tarifesi ve hat krokisi,
- Yolcuların listesi.
Arızi (turistik) Taşımalar
ASOR Belgesi ile onaylı yolcu listesi (adı, soyadı, pasaport numarası)
Mekik Şeklindeki Taşımalar
-Yolcuların listesi (adı, soyadı, pasaport numarası).
-Taşıma yapılacak ülke makamlarınca onaylanan seyahat programı
(mekik taşımalarda ilk dönüş seferi ile son gidiş seferi boş olarak
yapılır.)
ASOR ANLAŞMASI
22 Mayıs 1983 tarih ve 18054 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan ve
Çok Taraflı Anlaşma olan "Otokar ve Otobüslerle Yapılan
Karayoluyla Uluslararası Arızi Yolcu Taşımalarına İlişkin Anlaşma
(ASOR)" ya göre; Türkiye ile ASOR'a üye ülkeler arasında ve üye
ülkeler üzerinden transit olarak yapılacak arızi yolcu taşımalarında;
- Seyahatin kapalı kapı şeklinde (yolcuların seyahat sonunda geri
getirilmeleri) yapılması veya,
- Gidiş seyahatinin dolu, dönüş seyahatinin boş olarak yapılması
gerekmektedir.
ASOR'a Üye Ülkeler
Almanya, Avusturya, Belçika, Danimarka, Fransa, Finlandiya, Hollanda,
İspanya, İngiltere, İsveç, İsviçre, İrlanda, İtalya, Portekiz, Türkiye,
Yugoslavya ve Yunanistan.
Bulgaristan, ASOR'a üye olmamakla beraber, aldığı bir kararla 1
Ekim 1995 tarihinden itibaren, Türkiye ile Bulgaristan arasındaki arızi
yolcu taşımacılığı için ASOR şartlarını kabul ettiğini bildirmiştir.
ASOR'a bağlı olarak yapılan arızi yolcu taşımalarında, taşımacının
bağlı olduğu ülkenin Ulaşturma Bakanlığından alınacak Kontrol
Belgesinin otobüste bulunması zorunludur.
Yurtdışındaki vatandaşlarımızın Türkiye'ye gelişlerinde
kullandıkları özel otomobillerin denetimleri, Gümrük Müsteşarlığı
personeli tarafından yapılmaktadır.
Vatandaşlarımızın yoğun olarak bulundukları Almanya, Avusturya,
Hollanda, Fransa, İsviçre ve Belçika'ya otobüsle yapılan yolcu taşımalarında
aşağıdaki güzergahlar kullanılmaktadır:
1.Bulgaristan-Yugoslavya-Hırvatistan-Slovenya
2.Bulgaristan-Romanya-Macaristan
3.Yunanistan-Denizyolu-İtalya
Yukarıda belirtilen güzergahlardan;
Bulgaristan-Yugoslavya-Hırvatistan-Slovenya güzergahının,
Yugoslavya'daki gelişmeler nedeniyle riskli durumu devam etmektedir.
Yunanistan güzergahı çok virajlı bir yapıya sahiptir.
Bulgaristan-Romanya-Macaristan güzergahında yoğun TIR trafiği
bulunmakta, güzergah üzerindeki gümrük kapılarında işlemler çok
zaman almakta ve değişik adlar altında ücretler alınmaktadır. Bu güzergah
üzerinde bulunan ülkelerin hudut kapılarındaki yetkili mercilerine
vize için yapılan başvurularda sık sık zorluklarla karşılaşılmaktadır.
Bu nedenle, bu güzergahı kullanacak vatandaşlarımızın, transit
vizelerini, seyahate başlamadan önce ikamet ettikleri ülkeden almaları
daha uygun olacaktır.
Karayolundaki problemler gözönünde bulundurulduğunda, tatil için
ülkemize gelecek vatandaşlarımızın karayolunu en son alternatif
olarak düşünmeleri önerilebilinir.
|