YUGOSLAVYA

1. VİZE:

YFC makamları, sınır kapılarında vatandaşlarımıza 180 Yugoslav Dinarı (yaklaşık 3,00 EURO) karşılığı tek transit vizesi vermektedirler. Bununla birlikte, özellikle tatil dönemlerinde yaşanan yığılmalar, hizmet sunacak yeteri kadar personelin bulunmaması ve teknik donatım eksikliği gibi nedenlerden ötürü vatandaşlarımızın sınır kapılarında saatlerce bekletildikleri bilinmektedir. Bu nedenle vatandaşlarımızın seyahate çıkmadan önce Yugoslavya vizelerini bulundukları ülkelerdeki YFC temsilciliklerinden temin etmeleri tavsiye edilmektedir.

Bununla birlikte, sınır makamlarının değişik uygulamaları gözönüne alınarak, vatandaşlarımızın Yugoslavya vizelerini bulundukları ülkedeki Yugoslavya temsilcilerinden temin etmeleri tavsiye edilir.

Yugoslavya'nın vatandaşlarımızın yoğun olarak bulunduğu ülkelerdeki temsilcilikleri aşağıda sunulmuştur:

Almanya:
Bonn BE (Konsolosluk Şubesi), Düsseldorf, Frankfurt, Stuttgart, Hamburg, Berlin ve Münih
Başkonsolosluğu.

Hollanda:
Lahey BE (Konsolosluk şubesi)

Belçika:
Brüksel BE (Konsolosluk şubesi)

Fransa:
Paris BE (Konsolosluk Şubesi), Strazburg BK, Lyon BK

Avusturya:
Viyana BE (Konsolosluk Şubesi) Salzburg BK, Graz BK

2. SINIR KAPILARI VE GÜZERGAHLAR:

Transit geçişler açısından ciddi bir sıkıntı bulunmamakla beraber, Yugoslavya Federal Cumhuriyeti güzergahı vatandaşlarımıza bu aşamada öncelikle tavsiye edilebilecek durumda değildir.

A. Macaristan-YUGOSLAVYA arasında üç giriş-çıkış gümrük kapısı bulunmaktadır.
a) Horgoş (E-75)
b) Kelebiya (E-75'den sapak)
c) Baçki Breg (E-660)

Horgoş-Subotica-Novi Sad-Belgrad-Niş güzergahı E-75, Niş-Gradina (Bulgaristan sınırı) hattı ise E-80 karayolu üzerinde bulunmaktadır.

B. Her iki güzergah da tavsiyeye şayandır. Hırvatistan-YFC sınırında Batrovci gümrük kapısı bulunmaktadır. Zagreb-Belgrad arasındaki E-70 otoyolu da ulaşım açısından rahat ve güvenlidir.
C. Yugoslavya'ya Macaristan üzerinden girip Bulgaristan'a geçişte üç ayrı noktada otomobil için 40, minibüs için 60, otobüs için ise 110 Alman Markı toplam otoyol ücreti ödenmektedir.

Yugoslavya'ya Hırvatistan üzerinden gelindiği takdirde iki ayrı noktada aynı araçlar için sırasıyla 40, 65 ve 120 Alman Markı toplam otoyol ücreti ödenmektedir.

3. GÜMRÜK:

Yugoslavya'nın gümrük mevzuatı uyarınca, tüm yabancıların ülkeye girişte üzerlerinde bulundurdukları 500.- Euro'yu aşan dövizi "yazılı" olarak beyan etmeleri ve sözkonusu beyana ilişkin sınır makamlarından alacakları belgeyi güzergah üzerinde veya ülkeden ayrılırken, sorulması halinde ibraz etmeleri gerekmektedir. Vatandaşlarımızın yanlarında fazla miktarda para veya değerli eşya taşımamaya ve taşıdıkları kadarını behemahal beyan etmeye özen göstermeleri gerekmektedir. Oysa yine aynı mevzuata göre beyan edildiği takdirde ülkeye sınırsız miktarda döviz getirilebilmektedir.

Ülkeden ayrılırken üzerinde giriştekinden daha fazla döviz bulunduran veya bildirim yükümlülüğünü yerine getirmeyen şahısların paralarına el konmaktadır. Yine aynı mevzuata göre beyan edilmesi koşuluyla, ülkeye getirilen döviz miktarında bir sınırlama bulunmamaktadır. Bu uygulamanın son zamanlarda daha ziyade Yugoslavya'dan transit geçiş yapan kamyon şoförlerimize yöneltildiği anlaşılmıştır.

Sınır makamlarının keyfi uygulamaları, bu sıkı rejimi, yurttaşlarımız için daha da zorlaştırmaktadır. Paralarına el konulduğ için Büyükelçiliğimize müracaat eden vatandaşlarımız, kimi zaman, ülkeye girişte yanlarındaki dövizi beyan etmek istemelerine rağmen, görevlilerin, kendilerine, buna gerek olmadığını belirttiklerini ve bilahare ülkeden çıkarken paralarının ellerinden alındığını iddia etmektedirler.

Vatandaşlarımızın soygun ve gasp endişesiyle paralarını beyan etmekte isteksiz davrandıkları da bilinmektedir. Bununla birlikte, YFC güzergahında soygun hadiselerinin münferiden yaşandığı dikkate alındığında, vatandaşlarımızın dövizlerini mutlak surette beyan etmeleri faydalı olacaktır.

Dövizine el konulan vatandaşlarımızın, Federal Döviz Müfettişliği nezdinde itiraz etme hakları mevut ise de, paranın iadesi için yapılan başvurular uzun zaman almakta ve el konulan paranın sadece bir kısmı iade edilmektedir. Ayrıca, ülkenin içinde bulunduğu döviz sıkıntısı nedeniyle paranın iadesi yönünde karar alınsa dahi ödemelerde gecikmeler yaşanmaktadır.

Transit geçiş veya turizm amacıyla ülkeye gelenlerin, beraberlerinde giyim eşyası, temizlik malzemesi, av tüfeği hariç spor malzemesi, fotoğraf makinesi, kamera gibi şahsi eşyayı getirme hakkı bulunmaktadır. Vatandaşlarımız beraberlerindeki ticari eşyayı deklare ettikten ve diğer gümrük işlemleri yapıldıktan sonra yollarına devam edebilmektedirler.

Yabancıların, Yugoslavya vatandaşlarına ait eşyayı beraberlerinde getirerek ülkede sahiplerine teslim etmeleri kesinlikle yasak olup, ağır para ve bazı durumlarda hapis cezasını gerektiren bir suçtur.

YFC Dışişleri Bakanı Goran Svilanovic'in Türkiye ziyareti sırasında, vatandaşlarımızın YFC gümrüklerinde karşılaştığı sorunlar ele alınmış, yılda 35-40 bin vatandaşımızın YFC güzergahını kullanmakta olduğu, bu hattın yeniden işler hale gelmesinden memnuniyet duyulmakla birlikte örneğin TIR'larımızın YFC gümrüklerinde zaman zaman 20 saate verecek şekilde beklemek zorunda kaldıkları, diğer taraftan gümrük kapılarında beyanda bulunmadıkları gereçesiyle dövizlerine el konulan vatandaşlarımızın da mağdur duruma düştükleri belirtilmiştir.

YFC tarafı, el konulan paralar konusundaki sıkıntının farkında olduklarını, eski dönemden kalma mevzuatın yol açtığı bu tür sıkıntıların giderilmesi ve sınır kapılarının ıslahı için ilgili makamlarını harekete geçireceklerini ifade etmiştir.

4. GÜVENLİK :

Yugoslavya'da genel olarak, polis tarafından trafik denetlemeleri yapılmakta, gene de yer yer münferit hırsızlık, gasp vb. olaylarla karşılaşılabilmektedir. Ayrıca, trafik polislerinin keyfi uygulamaları da diğer bir olumsuzluğu teşkil etmektedir.

Gerektiğinde vatandaşlarımızın, en yakın polis karakoluna başvurmaları, hiçbir suretle polis veya resmi makamlarla tartışmaya girmemeleri ve yazılı veya sözlü olarak Büyükelçiliğimize başvurmaları tavsiye olunur. Vatandaşlarımızın özellikle dinlenme devrelerinde dikkatli davranmaları gerekmektedir.

Mahalli polisin, yabancı plakalı araçları, kontrol adı altında durdurarak rüşvet talep ettiği yolunda çeşitli şikayetler Büyükelçiliğimize ulaşmaktadır. Böyle durumlarda verilen ceza için para makbuzu talep edilmesi, caydırıcı bir etki yapabilmektedir.

Yugoslavya'da mevcut yasalara göre binek otomobiller otoyollarda 120 km, birinci sınıf yollarda (Belgrad-Subotica) 100 km, diğer yollarda ise 80 km'lik hız sınırına uymakla zorunludurlar.

Niş-Granida (Bulgaristan sınır) arasındaki yol, gidiş-geliş olmak üzere tek şeritlidir. Dağlık bir kesimde olan virajlı bu yolda, trafik işaretlerine riayet edilmesi, vatandaşlarımızın can güvenliği bakımından önemlidir.

Yugoslavya'da yol güzergahında yer alan benzin istasyonlarında zaman zaman meydana gelen hırsızlıklar kapsamında, akaryakıt satın alan vatandaşlarımızın dolum işleim sırasında sayaçlara dikkat etmeleri yararlı olacaktır.

Vatandaşlarımızın, 2001 yılı yaz dönemindeki tespitlerimiz ışığında, birkaç arabadan oluşan konvoylar şeklinde topluca seyahat etmelerinin, gerek aşırı hız yapılmasının önlenmesi, gerek hırsızlık veya gasp vakalarının bertaraf edilmesi açısından faydalı olduğu değerlendirilmektedir.

5. TRAFİK ŞARTLARI VE KONAKLAMA :

Taşıtlarda ruhsat ve geçerli sigorta poliçesi bulunması dışında herhangi bir şart aranmamaktadır.

Hapis Cezası öngörülen trafik suçları:

YFC'ndeki kanunları göre, can kaybuyla sonuçlanan trafik kazasına sebebiyet veren kişiler, 1 ila 10 yıl arasında değişen hapis cezalarına çarptırılabilmektedirler. YFC'nde trafik kazalarına yol açan kişiler, kazanın meydana geldiği bölgedeki karakolda ifade vermekte ve gerektiği takdirde mahkeme (bu konuda çalışan nöbetçi mahkemeler de bulunmaktadır) önüne çıkarılmaktadırlar.

KAZAYA SEBEBİYET VERME DURUMUNDA, ÖZELLİKLE ÖLÜM VE YARALANMA DURUMLARINDA YAPILAN UYGULAMA :

Yerel mevzuata göre, polis kazanın hemen ardından, sorgu hakimi ve savcı ise olay yerine gelerek durumu tespit eder ve kaza hakkında tutanak düzenlenir. Kazaya sebebiyet veren şahıs, savcının talimatı ile tutuklanır ve kısa bir sonra ilk ifadesi alınır ve mahkemeye çıkarılır. Genel olarak ifade sürecinde tutukluya yanında avukat bulundurması tavsiye edilmektedir. Savcının talebi üzerine Sırgu Hakimi adli dosyayı tamamladıktan sonra Savcılığa iade eder. Savcılık ise ana duruşmanın yapılabilmesi için adli dosyayı mahkemeye iletir. Mahkeme Başkanı'nın ana duruşmayı yürütecek hakimi tayininden sonra ana duruşmanın günü tespit edilir.

Bu gibi durumlarda, vatandaşlarımızın veya yakınlarının doğrudan doğruya veya mahalli makamlar aracılığı ile Büyükelçiliğimiz Konsolosluk Şubesini arayarak bilgi vermeleri yararlı olacaktır.

Yugoslavya'da mevcut yasalara göre binek otomobiller otoyollarda 120 km, birinci sınıf yollarda (Belgrad-Subotica) 100 km, diğer yollarda ise 80 km'lik hız sınırına tabidirler.

Benzin istasyonlarında benzin alan kişinin benzin sayaçlarına dikkat etmesi tavsiye edilir.

Yugoslavya'da yabancı plakalı araçlar sınırda temin edilen döviz karşılığı petrol kuponları ile veya nakden Alman Markı ödeyerek benzin alabilmektedir. Benzin fiyatları litre başı 1,25 DM olarak belirlenmiştir. Kuponlar 20 litreliktir.

Vatandaşlarımızın Yugoslavya'dan transit geçişlerinde, bulundukları ülkenin Otomobil-Turing Kulüplerine üyelik belgeleri ile SCHUTZBRIEF gibi belgelere sahip olmalarında yarar vardır.

Güzergah üzerinde genel olarak motel türünden olan konaklama yerlerinin sundukları hizmetlerin kalitesi, alınan ücrete göre düşük seviyede bulunmaktadır.

Horgoş-Belgrad yol güzergahı üzerinde bulunan konaklama yerleri: Paliç, Subotica, Baçka Planka, Srbobran, Novi Sad ve Belgrad.

Batrovci-Belgrad yol güzergahı üzerinde bulunan konaklama yerleri: Sremska Mitrovica, Ruma, Peçinci, Belgrad.

Belgrad-Niş yol güzergahı üzerinde bulunan konaklama yerleri: Mali Pozarevac, Velika Plana, Batoçina, Svetozarevo, Çuprija, Paraçin, Kruşevac, Aleksinac, Niş.

Niş-Gradina yol güzergahı üzerinde bulunan konaklama yerleri: Bela palanka, Pirot, Dimitrovgrad.

Kişi başına konaklama ücretinin 2002 yılı yaz döneminde 30 Euro dolayında olacağı tahmin edilmektedir.

TRAFİK SİGORTASI :

Bazı Avrupa ülkeleri ve Türkiye'de düzenlenen araç sigorta belgelerinin Yugoslavya'da
geçerli olmaması nedeniyle sınırlarda trafik sigortası yaptırılması zorunluluğu bulunmaktadır. Sözkonusu sigortaların otomobil ve 9 kişiliğe kadar minibüsler için ücretleri aşağıda sunulmaktadır.

Yolcu Otosu Kamyon

• 3 gün süreli sigorta 50.-DM 100.-DM
• 8 gün süreli sigorta 90.-DM 150.-DM
• 14 gün süreli sigorta 120.-DM 200.-DM
• 1 ay 150.-DM 350.-DM
• 2 ay 230.-DM 650.-DM
• 3 ay 310.-DM 950.-DM
• 4 ay 390.-DM 1200.-DM
• 5 ay 470.-DM 1450.-DM
• 6 ay 540.-DM 1650.-DM
• 7 ay 610.-DM 1800.-DM
• 8 ay 680.-DM 1950.-DM
• 9 ay 740.-DM 2100.-DM
• 10 ay 800.-DM 2250.-DM
• 11 ay 850.-DM 2400.-DM
• 12 ay 900.-DM 2500.-DM

Öte yandan ülkeye giriş yapan otolar için bir yaş sınırı bulunmaktadır.

6. TEMSİLCİLİKLERİMİZ

Ul. Proleterskih Brig. 1
11000 Belgrade-YOUGOSLAVIE
Tel : (381-11) 32 35 431-32 32 656-32 35 482-32 35 432
Faks : (381-11) 32 35 433